Metro Oostlijn

Fabrique en architectenbureau GROUP A hebben gezamenlijk de prijsvraag voor de renovatie van de Oostlijn van de Amsterdamse Metro gewonnen. Ons gezamenlijke voorstel gaat volgens de jury ‘terug naar de basis van het oorspronkelijke ontwerp’, maar is ook ‘een visie op de toekomst’, en beantwoordt daarmee het beste aan de vraag van de opdrachtgever.
De opdracht omvat de herinrichting van de ondergrondse perrons, de verdeelhallen en de ingangspartijen van zestien stations van de Oostlijn. Op dit moment wordt de gezamenlijke visie van Fabrique en GROUP A uitgewerkt tot een nieuw design voor de Oostlijn.

De Oostlijn loopt deels ondergronds, deels bovengronds, van het Centraal Station naar Amsterdam Zuid-Oost.  Het oorspronkelijke brutalistische ontwerp, van de hand van architecten Spängberg en van Rhijn, dateert uit de jaren zeventig; dit oorspronkelijke concept is in de loop de jaren echter sterk verrommeld, en niet meer toegerust op veranderingen in de toekomst.

De opgave voor de renovatie is in de optiek van GROUP A/Fabrique drieledig, en ligt erin enerzijds het oorspronkelijke karakter van de metro te herstellen, en anderzijds tegelijkertijd een eigentijdse, herkenbare en goed leesbare stijl voor de inrichtingselementen te ontwikkelen en een duurzame oplossing te bieden voor de toekomst.

Voor de prijsvraagfase werd gevraagd onze visie te illustreren aan de hand van een voorstel voor twee voorbeeldstations; het ondergrondse station Wibautstraat in het centrum van Amsterdam, en het bovengrondse station Bullewijk in Zuid-Oost. Wij kozen voor het behoud en hergebruik van de beeldbepalende elementen uit het originele ontwerp; later toegevoegde ‘verrommelende’ elementen worden samengebracht in clusterelementen, overbodig geraakte onderdelen worden verwijderd. De clusterelementen worden speciaal vormgegeven en brengen kleur en helderheid in het ontwerp. Ook zijn zij aanpasbaar voor veranderingen in de toekomst. Alle ingrepen hebben de levensduur van de stations als onderliggende gedachte; er wordt gekozen voor duurzaam en doordacht materiaalgebruik.

Fabrique en GROUP A hebben een combinatie gevormd waarbij beide partijen elkaar aanvullen en versterken. Wij vanuit onze ruime ervaring in het ontwikkelen van visies, meubilair voor openbaar vervoer, producten voor infrastructurele projecten, huisstijlen en bewegwijzering, onder meer voor openbaar vervoersbedrijven als de NS en het Belgische De Lijn; GROUP A heeft al eerder gewerkt aan herbestemmingsopgaves, zoals de Caballero Fabriek, de Cobercofabriek en de NDSM-Smederij.